Regenton plaatsen en aansluiten op de regenpijp

Regenwater opvangen voor de tuin is een slimme keuze, zeker in de steeds warmere en drogere zomers van de afgelopen jaren. In 2026 kost drinkwater in Nederland gemiddeld 1,50 tot 1,80 euro per kubieke meter. Een regenton van 200 liter vult zich in een gemiddelde regenbui van 10 mm neerslag op een dak van 20 vierkante meter volledig. Dat is 200 liter gratis water per bui. Bovendien waardeert de tuin regenwater boven leidingwater: het is zachter, heeft een lagere pH en bevat geen chloor. Het plaatsen van een regenton is een klus die de meeste mensen in minder dan een uur zelf klaren.

Welke regenton past bij jouw situatie?

Regentonnen zijn er in allerlei maten en uitvoeringen:

Voor de meeste achtertuinen is een ton van 200 tot 300 liter een goede keuze. Heb je een grote moestuin of wil je meerdere tonnen in serie schakelen, kies dan voor een systeem met een overloopverbinding. Decoratieve tonnen in de stijl van een eikenhouten vat of terracotta pot zijn voor de voortuin of naast een terras een mooie optie die qua functie gelijkwaardig zijn.

Wat heb je nodig voor de aansluiting?

De aansluiting van een regenton op de regenpijp bestaat uit een vulautomaat, ook wel muffe of inlaatstuk genoemd. Dit onderdeel wordt in de regenpijp gemonteerd en leidt water naar de ton. Bij een volle ton gaat het water automatisch terug naar de regenpijp via een overloop. Je hebt het volgende nodig:

• Regenton met aftapkraan en deksel
• Vulautomaat, passend bij diameter regenpijp (80 of 100 mm)
• Korte slang of pvc-buis van vulautomaat naar ton
• Handzaag of frees voor pvc (bij de zaag-methode)
• Meetlint en potlood
• Betonblokken of houten platform als verhoging voor de ton

Stappenplan: regenton aansluiten op de regenpijp

Stap 1: Locatie bepalen
Kies een regenpijp die in de buurt van je tuin staat. Controleer of er voldoende ruimte is voor de ton naast de pijp. Zet de ton altijd op een stevige, vlakke ondergrond. Een verhoogde plaatsing van 20 tot 40 cm maakt aftappen met een gieter gemakkelijker.

Stap 2: Hoogte bepalen voor de vulautomaat
Stel de ton op zijn definitieve plek neer. Meet de hoogte van de inlaatstutting van de ton, het bovenste gat. De vulautomaat moet op dezelfde hoogte of iets hoger in de regenpijp worden geplaatst, zodat water vanzelf de ton in loopt.

Stap 3a: Zaag-en-klam methode (meest gebruikelijk)
Zaag de regenpijp op de gemeten hoogte door. Schuif de vulautomaat tussen de twee zaageinden. De meeste vulautomaten hebben een rubberen afdichting en klemmen vast zonder lijm. Controleer of het overloopgat van de vulautomaat naar de onderste pijp wijst, zodat overloopwater netjes teruggaat naar het riool.

Stap 3b: Boor-methode (pijp intact laten)
Boor een gat in de regenpijp met de opgegeven diameter, vaak 30 of 40 mm. Klik de vulautomaat over het gat. Water stroomt door het gat de ton in. Deze methode werkt goed voor reguliere regentonnen en laat de pijp intact als je de ton later wilt verwijderen.

Stap 4: Verbindingsslang aansluiten
Verbind de uitlaat van de vulautomaat met de inlaat van de ton via een slang of pvc-buis. Gebruik slangtangen voor een waterdichte verbinding. Houd de slang zo kort mogelijk en laat hem licht aflopen naar de ton.

Stap 5: Testen
Giet een emmer water in de regenpijp boven de vulautomaat. Controleer of water naar de ton stroomt en of de overloop naar de regenpijp werkt als de ton vol is. Controleer alle verbindingen op lekkage.

Subsidie voor een regenton in 2026

Meerdere Nederlandse gemeenten en waterschappen geven in 2026 subsidie voor de aanschaf van een regenton of regenwatertank. De bedragen lopen sterk uiteen:

• Midden-Groningen: 30 euro per ton, aanvragen t/m 31 december 2026
• Enschede: 50% van de aanschafkosten, max. 250 euro voor minder dan 1000 liter of max. 1.000 euro voor 1000 liter of meer
• Den Haag: 500 euro per 1.000 liter opvangcapaciteit bij grotere systemen; budget 200.000 euro in 2026
• Diverse waterschappen: subsidie voor afkoppelen regenpijp van riool, vaak gecombineerd met een infiltratiepakket

Controleer altijd bij jouw gemeente of waterschap of er een lopende regeling is. Milieucentraal.nl biedt een overzicht van lokale regelingen voor regenwater en tuinirrigatie. Houd bonnen bij voor de aanschaf van ton en aansluitmateriaal; zonder aankoopbewijs wordt subsidie doorgaans niet uitbetaald.

Welke regenpijpen zijn geschikt en welke niet?

Niet elke regenpijp is even geschikt voor aansluiting van een regenton. Let op het volgende voor je begint:

• Diameter: de meeste woningen hebben regenpijpen van 80 mm of 100 mm diameter. Controleer dit met een meetlint voor je een vulautomaat koopt. Er zijn ook universele modellen voor 60–120 mm, maar die passen minder strak.
• Materiaal: pvc- en aluminium-regenpijpen zijn goed geschikt. Zinkafvoerpijpen van voor 1980 kunnen afwijkende diameters hebben en zijn soms golvend van vorm, wat aansluiting bemoeilijkt. Gietijzeren pijpen in oude panden vraagt maatwerk.
• Daktype: dakpannen en bitumen-dakbedekking geven schoner water dan zinken daken of daken met koperen goten. Water van een dak met veel mos of korstmossen bevat meer organische stoffen die de ton sneller vervuilen.
• Afvoer naar riool: sommige regenpijpen lopen rechtstreeks naar het vuilwaterriool. Bij aansluiting van een regenton moet de overloop dan terug naar de regenpijp leiden, zodat overstort-water via de bestaande afvoer wegstroomt.

Serie-aansluiting: meerdere tonnen koppelen

Wil je meer capaciteit zonder een grote tank, koppel dan meerdere tonnen via een overloopslang aan elkaar. Sluit de overloop van ton 1 aan op de inlaat van ton 2. Zorg dat ton 2 lager staat dan ton 1, zodat water vanzelf doorstroomt. De uiteindelijke overloop van de laatste ton gaat terug naar de regenpijp of naar een infiltratiegreppel in de tuin. Drie standaardtonnen van 200 liter geven zo een capaciteit van 600 liter voor een bedrag van 75 tot 240 euro aan materiaal, afhankelijk van de gekozen tonnen.

Onderhoud van de regenton

• Reinig de ton eenmaal per jaar met een eetlepel huishoudazijn opgelost in 10 liter water. Spoel na met schoon water.
• Verwijder in het najaar dood blad dat via de overloop in de ton terechtkomt.
• Winterklaar maken: leeg de ton voor de eerste vorst. Water dat bevriest kan zelfs stevige kunststof doen barsten. Berg hem op in een vorstvrije ruimte of laat hem leeg en open staan.
• Gebruik altijd een afgesloten deksel om muggen te weren, want stilstaand water is een ideale broedplaats.

Regenwater slim gebruiken in de tuin

Een regenton is pas echt nuttig als je het water gericht inzet. Enkele tips om het meeste uit je opgeslagen regenwater te halen:

• Moestuin: groenten profiteren het meest van zacht regenwater. Giet bij voorkeur vroeg in de ochtend of laat in de avond om verdamping te beperken.
• Potplanten en kuipplanten: kalk- en chloorvrij regenwater voorkomt witaanslag in potten en op terrastegels. Zeker voor hortensia's, rododendrons en azalea's is regenwater beter dan leidingwater.
• Gazon: een grasveld van 100 m² heeft bij droog weer dagelijks 10 tot 20 liter per m² nodig. Een ton van 200 liter volstaat dan slechts voor 1 tot 2 dagen irrigatie. Voor grotere gazons kies je beter een tank van minimaal 1000 liter.
• Tuinpad en terras spoelen: gebruik regenwater uit de ton om mos of alg van tegels af te spoelen. Dat spaart drinkwater en is net zo effectief.

Combineer de regenton met een tijdschakelaar en een kleine dompelpomp voor automatische druppelirrigatie in de moestuin. Zo gebruik je het water efficient zonder er elke dag naar om te kijken.

Veelgestelde vragen

Kan ik regenwater ook gebruiken voor de wasmachine?

Technisch kan het, maar daarvoor heb je een aparte regenwaterinstallatie nodig met filter, pomp en gescheiden leidingnet. Dit valt buiten een eenvoudige regenton en vereist goedkeuring door de drinkwaterbedrijven conform het Drinkwaterbesluit. Raadpleeg een erkende installateur voor meer informatie.

Is het regenwater uit de ton drinkbaar?

Nee. Regenwater dat via dakgoten en pijpen stroomt, kan fijnstof, vogeluitwerpselen en metaaldeeltjes bevatten. Gebruik het uitsluitend voor besproeiing van de tuin of spoelen van verharding, nooit als drink- of kookwater.

Hoe snel vult een regenton zich?

Een dak van 20 m² vangt bij 10 mm neerslag 200 liter op. Een gemiddelde regenbui in Nederland bedraagt 5 tot 15 mm. Bij een ton van 200 liter is hij bij een gewone regenbui op een normaal dak snel gevuld.

Moet ik mijn regenpijp zagen?

Dat hangt af van de gekozen vulautomaat. De zaag-methode geeft doorgaans een hogere doorstroom. De boor-methode werkt ook prima voor reguliere regentonnen en heeft als voordeel dat de pijp intact blijft als je de ton later wilt verwijderen.

Kan ik de ton het hele jaar aangesloten laten?

In principe wel, mits je hem voor de vorst leegmaakt. Sommige tonnen zijn vorstbestendig tot een bepaalde temperatuur, maar water dat volledig bevriest kan zelfs sterke kunststof beschadigen. Leegmaken en afsluiten in november is de veiligste aanpak.

Controleer bij aansluiting op de regenpijp of jouw regenwaterafvoer direct op het vuilwaterriool is aangesloten of op een gescheiden stelsel. Bij een gescheiden stelsel mag het regenwater direct op de bodem infiltreren; bij een gemengd stelsel is afkoppelen soms vergunningplichtig. Informeer bij je gemeente of waterschap. Meer informatie over klimaatbestendig tuinieren vind je bij Operatie Steenbreek, het nationale initiatief voor vergroening van tuinen en verharde oppervlakken.